ކޮމްޕްލީޓްލީ ބިލްޓް އަޕް (ސީބީޔޫ) ވެހިކަލްތައް އިމްޕޯޓްކުރުމުން ލޯކަލައިޒްޑް އެސެމްބްލީއަށް ބަދަލުވުމަކީ ވިޔަފާރީގެ ގަވާއިދުތައް ހަރުކަށިވުމާއި މާޖިން ކޮމްޕްރެޝަން ކުރިމަތިވެފައިވާ ހައި ވޮލިއުމް އިމްޕޯޓަރުންނަށް މިހާރު އިޚްތިޔާރީ ކަމެއް ނޫނެވެ. ފުރިހަމައަށް އެސެމްބްލީ ކުރެވިފައިވާ އުޅަނދުތަކުން ނަގާ އުދުވާނީ އިމްޕޯޓް ޓެރިފްތަކާއި، ލޯކަލް އެސެމްބްލީއާ ގުޅިފައިވާ ކެޕިޓަލް ހަރަދާއި، ލޭބަރ ކޮސްޓާއި، ކޮލިޓީ ކޮންޓްރޯލް ރިސްކްތަކާ ބެލެންސް ކުރަން ޖެހެއެވެ. ސެމީ ނޮކްޑް ޑައުން (އެސްކޭޑީ) އަދި ކޮމްޕްލީޓްލީ ނޮކްޑް ޑައުން (ސީކޭޑީ) މޮޑެލްތަކުގެ ތެރެއިން ޚިޔާރުކުރުމަކީ ތިބާގެ ސަޕްލައި ޗޭން ކޮމްޕްލެކްސިޓީ، ފެސިލިޓީ ރިކުއަރމަންޓްސް، އަދި އަލްޓިމޭޓް ޔުނިޓް އިކޮނޮމިކްސް ޑިކްޓޭޓް ކުރާ ކަމެކެވެ. ބޯޑަރުތައް ހުރަސްކޮށް މެޓަލް ގެންދިއުމުގައި ޕްރެސިޝަން ބޭނުންވެއެވެ. އެސެމްބްލީ ސްޓްރެޓެޖީ ގޯސްކޮށް ލިބިއްޖެ ނަމަ ފްރެއިޓް އާއި ޓެކްސް އަށް ކޭޝް ބްލީޑް ކޮށްލަ އެވެ. ފުލް މެނުފެކްޗަރިންގ އަށް މާ އަވަހަށް ސްކޭލް ކޮށްފިނަމަ އޯވަހެޑް އިން ތިބާގެ މާރޖިންސް ފުނޑުފުނޑުކޮށްލާނެއެވެ. މި ގައިޑްގައި މެޗުއަރ އޮޓޯމޯޓިވް މެނުފެކްޗަރިންގ ޑިވެލޮޕްމަންޓް މަރުހަލާއެއްގެ ތެރެއިން ރަނގަޅު އެސެމްބްލީ އިމްޕޯޓް ސްޓްރެޓެޖީއެއް ހޮވުމަށް ބޭނުންވާ ޓެކްނިކަލް އަދި ފައިނޭންޝަލް އިވެލުއޭޝަން ކްރައިޓީރިއާތައް ބެހިފައިވެއެވެ.

• ޓެރިފް އާބިޓްރޭޖް އާއި ކެޕްއެކްސް: ސީކޭޑީ އިން އެންމެ ކުޑަ އިމްޕޯޓް ޑިއުޓީ އާއި އެންމެ މަތީ ފްރެއިޓް ޑެންސިޓީ ލިބޭ ނަމަވެސް އެސެމްބްލީ އިންފްރާސްޓްރަކްޗާ، ޓޫލިން، އަދި ހުނަރުވެރި މުވައްޒަފުންނަށް ބޮޑު އަޕްފްރަންޓް އިންވެސްޓްމަންޓެއް ކުރަން ޖެހެ އެވެ.

• ސަޕްލައި ޗޭން ކޮމްޕްލެކްސިޓީ: އެސްކޭޑީ އިން ސީކޭޑީ އަށް ބަދަލުވުމުން ހެންޑޯފްގެ އަދަދު ވަރަށް ބޮޑަށް އިތުރުވެއެވެ؛ ކާމިޔާބީ ވަރަށް ބޮޑަށް ބަރޯސާވެފައިވަނީ ބިލް އޮފް މެޓީރިއަލްސް (ބީއޯއެމް) ގެ ހަރުކަށި ކޮންޓްރޯލް، ވެރިއަންޓް ގަވަރނަންސް، އަދި އެސްކޭޔޫ ލެވެލްގެ ދަތުރުފަތުރުގެ ވިޒިބިލިޓީއަށެވެ.

• ކޮލިޓީ އެންޑް ކޮމްޕްލައިންސް: އެސެމްބްލީ ލޮކަލައިޒް ކުރުމުން ފައިނަލް ކޮލިޓީ އެޝުއަރެންސް (ކިއުއޭ) އާއި ހޮމޮލޮގޭޝަން ކޮމްޕްލައިންސްގެ ބުރަ ރާއްޖެއިން ބޭރުގެ އުފެއްދުންތެރިޔާގެ ފަރާތުން ލޯކަލް އިމްޕޯޓަރަށް ބަދަލުވެއެވެ.

• އަފްޓާ ސޭލްސް އިމްޕެކްޓް: ޚިޔާރުކުރާ އެސެމްބްލީ މެތޯޑުން ސީދާ އަސަރުކުރަނީ ލޯކަލް ޕާޓްސް އިންވެންޓްރީއާއި، ވޮރެންޓީ ފުލްފިލްމަންޓާއި، ޑީލަރ ސަޕޯޓްގެ ޖުމްލަ ފެންވަރަށެވެ.

ބޭސްލައިން ކަނޑައެޅުން: އީވީ އުފެއްދުމުގައި ސީބީޔޫ، ބީޔޫއެކްސް، އެސްކޭޑީ، އަދި ސީކޭޑީ

އިމްޕޯޓަރަކު ސީބީޔޫ ނުވަތަ ބީޔޫއެކްސް (ބިލްޓް އަޕް ޓު އެކްސްޕޯޓް) އިން ޕާރޝިއަލް ނުވަތަ ފުލް ލޯކަލް އެސެމްބްލީއަށް ބަދަލުވާންޖެހޭ ސީދާ ހިސާބެއް ކަނޑައެޅުމަކީ ވޮލިއުމް ތްރެޝްހޯލްޑްތަކާއި ޓެކްސް އިންސެންޓިވްސްގެ ފުން ވިސްނުމެކެވެ. ފުރިހަމައަށް އެސެމްބްލް ކޮށްފައިވާ އުޅަނދުތައް އެތެރެކުރުމަކީ އެންމެ މަދު ދެކޮޅުވެރިކަމުގެ މަގެވެ. ތިބާ އޯޑަރު ދިނުމުން، ފެކްޓްރީން އެ އޯޑަރު ހަދައި، ނިމިފައިވާ އުފެއްދުން ރީޓެއިލް އަށް ތައްޔާރަށް އޮތް ބޯޓަކުން ރޯލް ކޮށްލަ އެވެ. މި ފަސޭހަކަމުގެ ސަބަބުން އިމްޕޯޓް ޑިއުޓީ އެންމެ ބޮޑުވުމާއި މުދާ އުފުލުން ރަނގަޅަށް ބޭނުން ނުކުރުމުގެ ސިފައިގައި ބޮޑެތި ޖޫރިމަނާތަކެއް ލިބެ އެވެ. ސޭލްސް ވޮލިއުމް ބޮޑުވަމުންދާ ވަރަކަށް މި އިންއެފިޝަންސީތަކުގެ މާލީ ބުރަގެ ސަބަބުން ލޮކަލައިޒްޑް އެސެމްބްލީއަށް ސްޓްރެޓެޖިކް ބަދަލެއް އަންނަން މަޖުބޫރުވެއެވެ.

ސެމީ ނޮކްޑް ޑައުން (އެސްކޭޑީ) ރިއަލިޓީސް

އެސްކޭޑީގައި ހިމެނެނީ ބޮޑެތި އެސެމްބްލީތައް އެއްވެސް ގެއްލުމެއް ނުލިބި އެކްސްޕޯޓްކުރާ އުޅަނދުތަކެވެ. އާންމުކޮށް ލިބެނީ ރޯލިން ޗެސިސްއެކެވެ. ފްރޭމް އަންނަނީ ކުލަ ޖައްސައިގެންނެވެ. މައި ވަޔަރިންގ ހާނެސް މިހާރުވެސް ޗެސިސް މެދުވެރިކޮށް ރޫޓްކޮށްފައިވެއެވެ. މޮޓޯ އާއި ހައި ވޯލްޓޭޖް ބެޓެރީ ޕްރީ އެސެމްބްލް ކޮށްފައި ވަނީ ރާއްޖެއިން ބޭރުގައި އުފައްދާ ކުންފުނިންނެވެ. ތިޔަބޭފުޅުންގެ ލޯކަލް ފެސިލިޓީން އެންމެ ކުޑަމިނުން ބޯލްޓިންގ، ފްލޫޑް އެޑިޝަން، އަދި ފައިނަލް ސޮފްޓްވެއަރ ފްލެޝިންގ ފަދަ ކަންކަން ކުރިއަށް ގެންދެއެވެ. މި އުސޫލުގެ ސަބަބުން ނިމިފައިވާ މުދާ އެތެރެކުރުމާއި ފުރިހަމައަށް އުފެއްދުމާ ދެމެދު އޮންނަ ފަރަގު ކުޑަވެގެންދެއެވެ.

އެސްކޭޑީ އޮޕަރޭޝަނަކަށް އިންފްރާސްޓްރަކްޗަރ އަށް ބޭނުންވާ ކަންތައްތައް ނިސްބަތުން ލުއި ކަމަށް ވެސް ވިދާޅުވި އެވެ. ބޭނުންވަނީ ސާފު ގުދަން މާހައުލަކާއި، އަސާސީ ޓޫ ޕޯސްޓް ލިފްޓިންގ އިކުއިޕްމަންޓާއި، ސްޓޭންޑަރޑް ނިއުމެޓިކް ނުވަތަ އިލެކްޓްރިކް ހެންޑް ޓޫލްސް އާއި، އެންމެ މަދު ސްޕެޝަލައިޒްޑް ލޭބަރެކެވެ. މި ފެސިލިޓީ ހިންގަނީ ސަގާފީ ފެކްޓްރީއަކަށް ވުރެ ބޮޑަށް ބޮޑު ޑީލަރޝިޕް ސާވިސް ސެންޓަރެއް ފަދައިންނެވެ. ބާކީ ހުރި ކޮމްޕޯނެންޓްތައް މެޓް ކުރުމަށްޓަކައި ޓެކްނީޝަނުން ސީދާ ސްޓޭންޑަޑް އޮޕަރޭޓިން ޕްރޮސީޖަރސް އަށް ތަބާވެ އެވެ. އެއީ ކުރިމަތީ ފޯކް ޖައްސައި، ހެންޑްލްބާ މައުންޓްކޮށް، ޑިޖިޓަލް ޑިސްޕްލޭ ގުޅުވައި، ފުރޮޅުލީ އުޅަނދުތަކުގައި ބޯލްޓް ޖަހައިގެންނެވެ. އެމީހުން ބްރޭކް ފްލޫޑް އިތުރުކޮށް، ހައިޑްރޮލިކް ލައިންތައް ބްލީޑްކޮށް، ޑައިގްނޯސްޓިކް ޓޫލް ޕްލަގްކޮށް، ލޯކަލް ފާމްވޭ ބެޓެރީ މެނޭޖްމަންޓް ސިސްޓަމަށް ފްލެޝްކޮށްދެ އެވެ.

ރެޕިޑް ޓައިމް ޓު މާކެޓް ޑްރައިވް ކުރަނީ އެސްކޭޑީ ސްޓްރެޓެޖީ އެވެ. އިމްޕޯޓަރުން ސީބީޔޫގެ އެންމެ މަތީ ޓެރިފް ރޭޓުން ދުރުހެލިވެ، ފުރަތަމަ އިންވެސްޓްމަންޓް ދަށްކޮށްގެން އަވަހަށް އޮޕަރޭޝަންތައް ފަށަ އެވެ. ވެލްޑިންގ އާއި ކުލަ ޖެހުމުގެ ކޮމްޕްލެކްސް އިންޖިނިއަރިންގ ޗެލެންޖްތައް ތިބާ ބައިޕާސް ކުރެއެވެ. ތިޔަބޭފުޅުންގެ ޓީމުން މުޅިންވެސް ފޯކަސް ކުރަނީ ޑިސްޓްރިބިއުޝަން އަދި ސޭލްސް ނެޓްވޯކް ފުޅާކުރުމަށެވެ. އެސްކޭޑީ އަކީ ފިޔަވަޅެއްގެ ގޮތުގައި ހިދުމަތް ކުރާ ކުންފުންޏެއް ކަމަށާއި، ސިނާއީ ޕްރޮސެސްތަކަށް ކޮމިޓްވުމުގެ ކުރިން ލޯކަލް ޓެކްނިކަލް ކޮމްޕެޓެންސީ ބިނާކުރުމުގެ ފުރުސަތު އޯގަނައިޒޭޝަންތަކަށް ލިބިގެންދާ ކަމަށެވެ.

ކޮމްޕްލީޓްލީ ނޮކް ޑައުން (ސީކޭޑީ) ރިއަލިޓީސް

ސީކޭޑީ ތަމްސީލުކުރަނީ އޮޕަރޭޝަނަލް ކޮމްޕްލެކްސިޓީގައި ބޮޑު ކުރިއެރުމެކެވެ. އުޅަނދުތައް އެކްސްޕޯޓް ކުރަނީ ލުއި، ވަކިވަކި ކޮމްޕޯނެންޓްތަކެއްގެ ގޮތުގަ އެވެ. ކުލަ ނުޖަހާ ދަގަނޑު ހޮޅިތަކާއި، ހުސް މޯޓަރުތަކާއި، ވަކި ވަޔަރިންގ ހާރނެސްތަކާއި، ވަކިވަކި ސަސްޕެންޝަން ލިންކޭޖްތައް ލިބެއެވެ. މިކަމަށް ބޭނުންވަނީ ރޯ ޕާޓްސް ރޯޑް-ލީގަލް ވެހިކަލަކަށް ބަދަލުކުރުމަށް ފުރިހަމަ ލޯކަލް މެނުފެކްޗަރިން ޕްރޮސެސްތަކެކެވެ.

އިންފްރާސްޓްރަކްޗަރ ރިކުއަރމަންޓްސް ވަރަށް ބޮޑަށް ސްކޭލް ވެއެވެ. ސީކޭޑީ ޕްލާންޓެއް ޑިމާންޑް ކުރަނީ ހެވީ އިންޑަސްޓްރިއަލް ޒޯނިން އެވެ. ބޮޑެތި މެޝިނަރީތަކަށް ސަޕޯޓް ދިނުމަށް ރިއިންފޯސްޑް ކޮންކްރީޓް ފްލޯރސް އާއި ސިނާއީ އިކުއިޕްމަންޓްތަކަށް ތިން ފޭސް ޕަވަރ ޑްރޮޕްސް ބޭނުންވެއެވެ. މި ފެސިލިޓީގައި ބޭނުންވަނީ ޕްރެސިޝަން އެލައިންމަންޓް ޖިގްސް ޖަހާފައިވާ ވެލްޑިން ސްޓޭޝަންތަކެކެވެ. ތިމާވެށި ކޮންޓްރޯލް ކުރެވޭ އީ-ކޯޓް ފާޚާނާތަކާއި ޕައުޑަރ ކޯޓިން ޖަގަހަތައް އިންސްޓޯލް ކުރަން ޖެހެ އެވެ. އެޑްވާންސްޑް އެންޑް އޮފް ލައިން ޓެސްޓިން ރިގް ހެދުމަކީ ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ ކަމެކެވެ. ބޭނުންވަނީ ހައި ވޯލްޓޭޖް ސިސްޓަމްތައް ރައްކާތެރިކަމާއެކު ބެލެހެއްޓުމުގެ ގާބިލްކަން ހުރި މަތީ ތަމްރީނު ލިބިފައިވާ ޓެކްނީޝަނުންނެވެ. ތިބާއަކީ މިހާރު ހަމައެކަނި އިމްޕޯޓަރެއް ނޫނެވެ؛ ތިޔައީ ދިވެހި އުފެއްދުންތެރިއެކެވެ. މި ފެސިލިޓީއަށް ބޭނުންވަނީ ހަރުކަށި އިންޑަސްޓްރިއަލް އިންޖިނިއަރިން އާއި ކޮންމެ ވައްތަރަކަށް ސްޕެޝަލައިޒްޑް ޓޫލިން އާއި ހަރުކަށި ސޭފްޓީ ޕްރޮޓޮކޯލްތަކެކެވެ.

މެކްސިމަމް ޓެރިފް ކުޑަކުރުމަކީ ސީކޭޑީ އިންވެސްޓްމަންޓް ޖަސްޓިފައި ކުރާ ކަމެކެވެ. ސަރުކާރުތަކުން މިގޮތަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ބާރުއަޅަނީ ލޯކަލް މެނުފެކްޗަރިން ވަޒީފާތައް އުފެދި، ޓެކްނިކަލް ހުނަރުތައް ޑޮމެސްޓިކް ވޯކްފޯސްއަށް ބަދަލުވާތީ އެވެ. ތިބާއަށް އޮޕްޓިމަލް ޝިޕިންގ ކޮންޓެއިނަރ ޔުޓިލިޒޭޝަން ހާސިލް ކުރެވެނީ ލޫސް ޕާރޓްސް ޕެކް ކުރަނީ އެސެމްބްލްޑް ފްރޭމްތަކަށްވުރެ މާ ޑެންސަރުންނެވެ. ފުރިހަމަ ސީކޭޑީގެ ދަރަޖަ ހޯދުމަކީ ގިނަ ފަހަރަށް ސަރުކާރުގެ އުފެއްދުންތެރިކަމުގެ ސަބްސިޑީތަކަށް ފައިނަލް ޕްރޮޑަކްޓަށް ޝަރުތު ހަމަވާ ކަމަކަށް ވާއިރު، ރީޓެއިލް އަގު ކަނޑައެޅުމުގައި ވާދަވެރިކަމުގެ ބޮޑު ފައިދާއެއް ލިބިގެންދެއެވެ.

އިލެކްޓްރިކް މޮޓޯސައިކަލް އިމްޕޯޓް ކުރުމަށް ބޭނުންވާ ކޯރ އިވެލުއޭޝަން ޑައިމަންޝަންސް

މި ދެ މެތޮޑޮލޮޖީގެ މެދުގައި ސީދާ މާލީ އަދި އޮޕަރޭޝަނަލް ޓްރޭޑް އޮފްތައް ތަހުލީލުކުރުމަކީ ފްލީޓެއް ސްކޭލް ކުރާއިރު ލިބޭ ކާމިޔާބީ ޑިކްޓޭޓް ކުރާ ކަމެކެވެ އިލެކްޓްރިކް މޮޓޯސައިކަލްތައް . ޑިސިޝަން މެޓްރިކްސް ފުޅާވެފައިވަނީ އާދައިގެ ޝިޕިންގ ހަރަދުތަކަށްވުރެ މާ ދުރަށެވެ. ޓެކްސް ލޯ، ލޭބަރ ޑައިނަމިކްސް، އަދި އިންޑަސްޓްރިއަލް ރިއަލް އެސްޓޭޓް ލިބޭނެ ގޮތް އިވެލުއޭޓް ކުރަން ޖެހެއެވެ.

އިމްޕޯޓް ޓެރިފްތަކާއި ޓެކްސްގެ އަސަރުތައް

ޓާގެޓް ޖުރިސިޑިކްޓްތަކުގައި އެސްކޭޑީ އާއި ސީކޭޑީ އިމްޕޯޓް ޑިއުޓީއާ ދެމެދުގެ ޑެލްޓާ ހިސާބުކުރުމަކީ ތިބާގެ މާލީ މޮޑެލްގެ ބިންގާ އެވެ. އުފެދިފައިވާ މާކެޓްތަކުން ފުލް އެސެމްބްލްޑް ވެހިކަލްތަކުން އުދުވާނީ ޓެކްސްތަކެއް ނަގަނީ އެތެރޭގެ ސިނާއަތްތައް ހިމާޔަތް ކުރުމަށެވެ. އެސްކޭޑީ ކިޓެއްގައި މި ޑިއުޓީތައް އާދައިގެ ވަރަކަށް ކުޑަވެދާނެ އެވެ. ހަގީގީ ސީކޭޑީ ކިޓެއް ރާއްޖެ ވަންނަނީ ރޯ މެޓީރިއަލް ނުވަތަ އިންޑަސްޓްރިއަލް ކޮމްޕޮނެންޓް ޓެކްސް ބްރެކެޓްތަކުގެ ދަށުން ކަމަށާއި އެއީ ވަރަށް ބޮޑަށް ދަށް އަދަދެކެވެ.

ކޮސްޓް ރޭޝިއޯ އެނަލިސިސް އެއް ހެދުމުން ސީދާ ބްރޭކް އިވެން ޕޮއިންޓް ކަނޑައެޅެއެވެ. ފުރިހަމައަށް އެސެމްބްލީ ކުރެވިފައިވާ އުޅަނދުތަކުން ނަގާ ހައްދުފަހަނަޅާފައިވާ އިމްޕޯޓް ޓެކްސްއަށްވުރެ ލޯކަލް އެސެމްބްލީގެ ހަރަދުތައް ދަށްވާ ވަގުތު ހިސާބުކުރަން ޖެހެ އެވެ. ޓާގެޓް ގައުމަކުން ސީބީޔޫ އިމްޕޯޓްތަކުން ބޮޑު ޓެކްސްއެއް ނަގާނަމަ، ސީކޭޑީ ޕްލާންޓެއް ހިންގުމުގެ ފުރަތަމަ ދެ އަހަރު ތެރޭގައި ކުރާ ބޮޑު ކެޕިޓަލް ހަރަދު އަމިއްލައަށް ދައްކަން ޖެހިދާނެ އެވެ. ފްލެޓް ޓެރިފް ސްޓްރަކްޗަރސް ހުންނަ ސަރަހައްދުތަކުގައި އެސެމްބްލީ ލޮކަލައިޒް ކުރުމަށް ލިބޭ މާލީ އިންސެންޓިވް މުޅިން ހޫނުވެގެންދެއެވެ.

ލޯކަލް ވެލިއު އެޑް ރިކުއަރމަންޓްސް ދެނެގަތުމަކީ ވެސް ހަމަ އެހާމެ މުހިންމު ކަމެކެވެ. ސަރުކާރުތަކުން ސީކޭޑީ ޓެކްސްގެ އިނާޔަތްތައް މިނިވަންކަމާއެކު ނުބަހައެވެ. އެމީހުން މެންޑޭޓް ކުރަނީ އެންމެ ދަށް ޓެކްސް ބްރެކެޓްތަކަށް ޝަރުތު ހަމަވުމަށް ޑޮމެސްޓިކް ލޭބަރ ނުވަތަ ލޯކަލް ސޯސްޑް މެޓީރިއަލްގެ ވަކި އިންސައްތައެކެވެ. މި ތެރެސްހޯލްޑަށް ޖެހުމަށްޓަކައި ޓައިރު، ލީޑް އެސިޑް ބެޓެރީ ނުވަތަ ސީޓް މެޓީރިއަލްސް ލޯކަލް ގޮތުން ސޯސް ކުރަން ޖެހިދާނެ އެވެ. ބަދަލުވަމުން އަންނަ ކަސްޓަމްސް ކްލަސިފިކޭޝަންތައް ނޭވިގޭޓްކޮށް، އީވީ ކޮމްޕޯނެންޓްތަކަށް ޞައްޙަ ހާރމޮނައިޒްޑް ސިސްޓަމް (އެޗްއެސް) ކޯޑްތައް ކަށަވަރުކުރުމަކީ ކުއްލިއަކަށް ބޯޑަރު ލަސްވުމުގެ ނުވަތަ ރިޓްރޯއެކްޓިވް ޓެކްސް ޖޫރިމަނާތަކުގެ ނުރައްކާ ކުޑަކޮށްދޭ ކަމެކެވެ. ގިނަ ފަހަރަށް ނިމިފައިވާ އިލެކްޓްރިކް ބައިސްކަލްތައް އެޗްއެސް ކޯޑް 8711.60 ގެ ދަށަށް ދާއިރު، ލުއި އިލެކްޓްރިކް މޯޓަރުތައް 8501 ގެ ދަށަށް ދާއިރު، މި ކޯޑްތަކުގެ މެދުގައިވާ ޓެކްސް ޑެލްޓާ އަކީ ތިބާގެ މުޅި އެސެމްބްލީ ސްޓްރެޓެޖީ ދުއްވާ އެއްޗެކެވެ.

ފްރެއިޓް ޑެންސިޓީ އަދި ޝިޕިންގ ކޮސްޓްސް

ކޮންޓެއިނަރ ޔުޓިލިޒޭޝަން މެޓްރިކްސް އިން ޑިސެމްބްލީ ކުރުމަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ފަހިވެއެވެ. އެސްކޭޑީ އާއި ސީކޭޑީ ކޮންފިގްރޭޝަންތަކުގެ ދަށުން ސްޓޭންޑަޑް 40 ފޫޓް ހައި ކިއުބް ކޮންޓެއިނަރެއްގައި ފިޓްވާ ޔުނިޓްތަކުގެ އަދަދު އަޅާކިޔާއިރު ލޮޖިސްޓިކަލް ސޭވިންގްސް ބޮޑުކަން ހާމަވެގެންދެއެވެ. ފުރިހަމައަށް އެސެމްބްލްކޮށްފައިވާ މޮޓޯސައިކަލެއް ގިނައިން ދަތުރުކުރަނީ ވައިގެ މަގުންނެވެ. އެސްކޭޑީ ކޮންފިގްރޭޝަނަކުން މިކަން ރަނގަޅު ކުރަނީ ޓައިޓަރ ޕެކިންގ އަށް ހުއްދަ ދީގެން ނަމަވެސް ސީކޭޑީ ކޮންފިގްރޭޝަނަކުން ކޮންޓެއިނަރުގެ ކޮންމެ ކިއުބިކް އިންޗިއެއް މެކްސިމަޒް ކުރެވެއެވެ.

ސީކޭޑީ ޝިޕިން ކުރާއިރު، ކަސްޓަމް ސްޓީލް ރެކްތަކުގައި ބެއާ ފްރޭމްތައް އެއްކޮށް ވަރުގަދައަށް ސްޓޭކް ކުރެ އެވެ. މޮޓޯތައް ޕެކް ކުރަނީ ޑެންސް، ހެވީ ޑިއުޓީ ކްރޭޓްތަކަށެވެ. ވަޔަރިންގ ހާރނެސް ޝިޕް ކުރަނީ ބަލްކް ބޮކްސްތަކުގައެވެ. މި ޑެންސިޓީގެ ސަބަބުން ޔުނިޓަކަށް މުދާ އުފުލުމުގެ ހަރަދު ވަރަށް ބޮޑަށް ކުޑަވެގެންދެއެވެ. ޕެކޭޖިންގ އަށް ކުރާ ހަރަދުތައް ރަނގަޅަށް ވަޒަން ކުރަން ޖެހެއެވެ. ލޫސް ސީކޭޑީ ކޮމްޕޯނެންޓްތަކަށް ބޭނުންވާ ސްޕެޝަލައިޒްޑް ރެކިންގ އާއި ޕްރޮޓެކްޓިވް ޕެކޭޖިންގ އިން އަޕްފްރަންޓް ޚަރަދެއް އިތުރުވެއެވެ. ބައެއް ގޮތްގޮތުން އެސެމްބްލްކޮށްފައިވާ އެސްކޭޑީ ޔުނިޓްތަކަށް ބޭނުންވަނީ ކޮމްޕްލެކްސް އިންޓަރނަލް ކްރޭޓިންގ އެއް ނޫނެވެ. ސީކޭޑީގެ ފްރެއިޓް ސޭވިންގްސް އިން ސްޕެޝަލައިޒްޑް އެކްސްޕޯޓް ޕެކޭޖިންގެ ހަރަދު އިތުރުވުމާއި، އެތަނަށް އައުމުން އެތައް ހާސް ވަކިވަކި ބައިތަކެއް އަންޕެކްކޮށް ސޯޓް ކުރުމަށް ބޭނުންވާ ލޭބަރު ފޫބައްދަން ޖެހެ އެވެ.

ލޯކަލް އެސެމްބްލީ އިންފްރާސްޓްރަކްޗަރ އެންޑް ލޭބަރ ކޮސްޓްސް

ކެޕިޓަލް އެކްސްޕެންޑިޗާ މޮޑެލިންގ އިން ޑިކްޓޭޓް ކުރަނީ ފީސިބިލިޓީ އެވެ. އެސްކޭޑީ އެސެމްބްލީ ލައިނެއް ގާއިމް ކުރުމަށް ކުރާ ހަރަދާއި ފުރިހަމަ ސީކޭޑީ އުފައްދާ ޕްލާންޓެއް ގާއިމް ކުރުމަށް ކުރާ ހަރަދު އަންދާޒާ ކުރުމުން މާލީ ގޮތުން ބޮޑު ފަރަގެއް އެބައޮތެވެ. އެސްކޭޑީ ލައިނަކަށް ގުދަނުގެ ޖާގައާއި، އަސާސީ ލިފްޓްތަކާއި، އަތުގެ އާލާތްތައް ބޭނުންވެއެވެ. ސީކޭޑީ ޕްލާންޓެއްގައި ރިއިންފޯސްޑް ކޮންކްރީޓް ފްލޯރސް، ހައި ވޯލްޓޭޖް އިލެކްޓްރިކަލް ޑްރޮޕްސް، ކުލަ ޖަގަހަތަކަށް ވެންޓިލޭޝަން، އަދި ސްޕެޝަލައިޒްޑް ވެލްޑިންގ ޖިގްސް ބޭނުންވެއެވެ.

ޕްރޮޑަކްޓިވިޓީ ބެންޗްމާކިންގ އަށް ބޭނުންވަނީ ތެދުވެރިކަމާއެކު ވަޒަންކުރުމަށެވެ. ރާއްޖެއިން ބޭރުގެ އީވީ އޯއީއެމްތަކުގެ އުފެއްދުންތެރިކަމުގެ މަތީ ވަސީލަތްތަކާއި ސްކޭލް ލޯކަލް ލޭބަރ ޕްރޮޑަކްޓިވިޓީއާ އަޅާބަލާއިރު ބަރުކުރަން ޖެހެއެވެ. ރާއްޖެއިން ބޭރުގެ ފެކްޓްރީގައި އެއްގޮތް ލައްކައެއްހާ ޔުނިޓް ބިނާކޮށްފައިވުން އެކަށީގެންވެ އެވެ. ތިޔަބޭފުޅުންގެ އާ ލޯކަލް އެސެމްބްލީ ޓީމަށް ކުރިމަތިވެފައިވަނީ އުނގެނުމުގެ ވަރުގަދަ ކަރވްއެކެވެ. ފުރަތަމަ ޕްރޮޑަކްޝަން ރަންތައް ލަސްވާނެ އެވެ. ޑިފެކްޓް ރޭޓް ފުރަތަމަ ހުންނާނީ ފެކްޓްރީގައި ހަދާ ޔުނިޓްތަކަށް ވުރެ މަތީގަ އެވެ. ކޮންމެ ސްޓޭޝަނެއްގައި ވެސް ހަރުކަށި ކޮލިޓީ ކޮންޓްރޯލް ގޭޓްތައް ތަންފީޒު ކުރަން ޖެހެ އެވެ.

ލޭބަރ މާކެޓް އެނަލިސިސް އިން ކަނޑައަޅަނީ އޮޕަރޭޝަނަލް ވައިއޭބިލިޓީ އެވެ. ހައި ވޯލްޓޭޖް ބެޓެރީ ހެންޑްލިންގ އާއި އީވީ ޑްރައިވްޓްރޭން އިންޓަގްރޭޝަން އަށް ބޭނުންވާ ހުނަރުވެރި ޓެކްނީޝަނުން ލިބޭނެ ގޮތާއި ޚަރަދު އިވެލުއޭޓް ކުރުމަކީ ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ ކަމެކެވެ. ސީކޭޑީ ޕްލާންޓެއްގައި މުޅިން ހުނަރުވެރި ނޫން މުވައްޒަފުންނާއެކު ސްޓާފް ނުކުރެވޭނެއެވެ. ބޭނުންވަނީ އިންޑަސްޓްރިއަލް އިންޖިނިއަރުންނާއި، ކޮލިޓީ ކޮންޓްރޯލް ސްޕެޝަލިސްޓުންނާއި، ކޮންޓްރޯލަރ އޭރިއާ ނެޓްވޯކް (ސީއޭއެން) ބަސް ޑައިގްނޯސްޓިކްސް އަށް ވިސްނޭ ޓެކްނީޝަނުންނެވެ. ލޯކަލް ލޭބަރ މާކެޓުގައި މި ހުނަރުތައް ނެތްނަމަ، ތިބާގެ ތަމްރީނުގެ ހަރަދުތައް އުޑުމައްޗަށް އަރާ، ފައިދާ ލިބުން ލަސްވާނެއެވެ.

އިލެކްޓްރިކް ކާގޯ ޓްރައިސައިކަލް އިމްޕޯޓް ކުރުމުގެ ފުރުސަތުތައް އިވެލުއޭޓްކުރުން

ވިޔަފާރި އަދި ޔުޓިލިޓީ އީވީތަކަށް އެސްކޭޑީ/ސީކޭޑީ ފްރޭމްވޯކް ތަންފީޒުކުރުމަކީ ލޮޖިސްޓިކަލް ގޮތުން ވަކި ގޮންޖެހުންތަކެއް ކުރިމަތިވާ ކަމެކެވެ. އިވެލުއޭޓް ކުރާއިރު electric cargo tricycle import options , އުޅަނދުތަކުގެ ފިޒިކަލް ޑިމޭންޝަންސް ސްޓޭންޑަރޑް ދެފުރޮޅުލީ އުޅަނދު ސްޓްރެޓެޖީތައް ފުރިހަމައަށް އަލުން އިވެލުއޭޓް ކުރުމަށް މަޖުބޫރުވެއެވެ.

ކޮމާޝަލް އީވީ އެސެމްބްލީގެ ކޮމްޕްލެކްސިޓީ

ޑިމޭންޝަނަލް ޗެލެންޖްތަކުގެ ސަބަބުން ވިޔަފާރި ޓްރައިސައިކަލްތަކަށް ސީކޭޑީ ވަރަށް ޝައުގުވެރިވެއެވެ. ކާގޯ ފޮށިތަކާއި، ދިގުކޮށްފައިވާ ފްލެޓްބެޑްތަކާއި، ރިއިންފޯސްޑް ޗެސިސްގެ ބޮޑު ޠަބީޢަތަކީ، އެސެމްބްލްކޮށް ޝިޕްކޮށްފިނަމަ، މުދާ އުފުލުމުގެ ބޮޑު ނާކާމިޔާބީތަކެއް އުފެދޭ ކަމެކެވެ. ސްޓޭންޑަޑް ދެ ފުރޮޅުލީ އުޅަނދެއް އެސްކޭޑީ ފޯމެޓެއްގައި ވަރުގަދަ ގޮތެއްގައި ޝިޕް ކުރާ ނަމަވެސް ކާގޯ ޓްރައިސައިކަލެއްގައި ކޮންޓެއިނަރުގެ ޖާގަ ގިނަ އަދަދަކަށް ބޭނުން ކުރެ އެވެ. މި އުޅަނދުތައް ފްލެޓް ޕެކް ޗެސިސް ކޮމްޕޯނެންޓްތަކާއި ނެސްޓް ކާގޯ ޕެނަލްތަކަށް ބަހާލުމުން އާދަޔާ ހިލާފު މުދާ އުފުލުމުގެ ސަލާމަތެއް ލިބެ އެވެ. ރިއަރ އެކްސްލް، ޑިފެރެންޝަލް، އަދި ލީފް ސްޕްރިންގް ސަސްޕެންޝަން އަކީ ޑެންސް ޕެކިން ސްޓްރެޓެޖީތައް ޑިމާންޑް ކުރާ ބަރު، ބޮޑެތި ތަކެތި ކަމަށް ވެސް ބުންޏެވެ.

މަންޒިލުގައި ކަސްޓަމައިޒް ކުރުމުން ލިބޭ އަނެއް ބޮޑު ފައިދާއެކެވެ. ވިޔަފާރި ފްލީޓްތަކުން ބޭނުންވަނީ އެއް ސައިޒެއްގެ ހައްލެކެވެ. ސީކޭޑީ ބޭނުންކުރުމުން ލޮކަލައިޒްޑް މޮޑިފިކޭޝަންތައް ގެނައުމުގެ ފުރުސަތު ލިބެއެވެ. ކޯރ ކެބް އަދި ޗެސިސް އިމްޕޯޓްކޮށް، ދެން ލޯކަލް ފްލީޓްގެ ބޭނުންތަކަށް ބަލައިގެން ތަފާތު ކާގޯ ބޮކްސް، ސްޕެޝަލައިޒްޑް ރިފްރިޖަރޭޝަން ޔުނިޓް ނުވަތަ ހެވީ ޑިއުޓީ ފްލެޓްބެޑް ފިޓް ކުރެއެވެ. ސްޓީލް ފްލެޓްބެޑް ނުވަތަ އިންސުލޭޓެޑް ފައިބަރގްލާސް ޑެލިވަރީ ބޮކްސް ލޯކަލް ގޮތުން ސޯސް ކުރެވޭނެ އެވެ. މި ފްލެކްސިބިލިޓީގެ ސަބަބުން އިމްޕޯޓަރުންނަށް އެއް އިމްޕޯޓް ބޭސް ޕްލެޓްފޯމެއް ބޭނުންކޮށްގެން ގިނަ ވިޔަފާރި ދާއިރާތަކަށް ހިދުމަތް ދިނުމުގެ އިތުރުން ޓެކްސްގެ ބޭނުމުގައި ލޯކަލް ވެލިއު އެޑް ޕަސެންޓް އެއްފަހަރާ އިތުރުވެގެންދެއެވެ.

ކޮލިޓީ އެޝުއަރެންސް އަދި ބިލް އޮފް މެޓީރިއަލްސް (ބީއޯއެމް) ކޮންޓްރޯލްކުރުން

ވިޔަފާރި ފްލީޓްތައް އެއްކުރާއިރު ސްޓްރިކްޓް ވެރިއަންޓް ގަވަރނަންސް މެނޭޖްކުރުމަކީ ވަރަށް މުހިންމު ކަމެކެވެ. އެކި ކަސްޓަމަރުންނަށް ބޭނުންވަނީ ވަކި ޕޭލޯޑް ކެޕޭސިޓީތަކާއި، ޗެސިސް ރިއިންފޯސްމަންޓްތަކާއި، ނުވަތަ ބެޓެރީ ރޭންޖްތައް އިތުރުކުރުމެވެ. ލޯކަލް އެސެމްބްލީ ޕްލާންޓުން ބީއޯއެމްގެ މައްޗަށް މުޅިން ކޮންޓްރޯލް ގެންގުޅެން ޖެހޭނީ ރަނގަޅު ކޮމްޕޯނެންޓްތައް ރަނގަޅު ޗެސިސްއަކާ ގުޅޭތޯ ބެލުމަށެވެ. ހެވީ ޑިއުޓީ ކާގޯ ވެހިކަލެއްގެ ސަސްޕެންޝަން ކޮމްޕޯނެންޓްތައް މިކްސް އަޕް ވުމުން ދަނޑުގައި ކާރިސާއެއްގެ ގޮތުގައި ފޭލްވުމެއް ކުރިމަތިވެ އެވެ.

ހެވީ ޑިއުޓީ މޯޓަރުތަކާއި ހައި ކެޕޭސިޓީ ބެޓެރީ ޕެކްތަކަށް ލޯކަލް ޓެސްޓިން ޕްރޮޓޮކޯލްތައް ގާއިމްކުރުމަކީ ފައިނަލް ޑެލިވަރީގެ ކުރިން ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ ކަމެކެވެ. ވިޔަފާރި އުޅަނދުފަހަރު ހަރުކަށި ޑިއުޓީ ސައިކަލްތަކަށް ތަހައްމަލު ކުރެއެވެ. ލޯކަލް ކިއުއޭ ޓީމުން ޑައިނަމޯމީޓަރެއްގައި ޓޯކް އައުޓްޕުޓް ވެލިޑޭޓް ކުރަން ޖެހެ އެވެ. އެމީހުން ބެޓެރީ ތަމަލް މެނޭޖްމަންޓް ޓެސްޓް ކުރަން ޖެހެނީ މެކްސިމަމް ޕޭލޯޑް ޝަރުތުތަކެއްގެ ދަށުންނެވެ. އެމީހުން ފެން ސްޕްރޭ ޖަގަހައެއް ބޭނުންކޮށްގެން ހުރިހާ ހައި ވޯލްޓޭޖް ކަނެކްޓަރެއްގެ އައިޕީ67 ވޯޓަރޕްރޫފް ރޭޓިންގްސް ޔަގީންކުރަން ޖެހެއެވެ. ވިޔަފާރި ގްރޭޑްގެ އުޅަނދެއް ފައިނަލް އެސެމްބްލީ ކުރުމުގެ ޒިންމާ އުފުލަން ޖެހޭއިރު ހަމައެކަނި ރާއްޖެއިން ބޭރުގެ އުފެއްދުންތެރިޔާގެ ކިޔުއޭ އަށް ބަރޯސާ ނުވެވޭނެ އެވެ.

ސަޕްލައި ޗޭން ވިޒިބިލިޓީ އަދި އޮޕަރޭޝަނަލް ރިސްކްސް

ބައިނަލްއަގްވާމީ ޓްރާންސިޓަށް އުޅަނދުތައް ޑިސަމްބަލް ކުރުމުން ތައާރަފްވާ ވަކި ނާޒުކުކަންތައްތަކަށް ހައްލެއް ހޯދުމަކީ ލޯކަލައިޒޭޝަންގެ އެންމެ ގޮންޖެހުން ބޮޑު ކަމެކެވެ. އުޅަނދެއް އެތައް ހާސް ތަނަކަށް ބަހާލުމުން، ޑިސްޓްރަޕްޝަންގެ ނުރައްކާ ވަރަށް ބޮޑަށް އިތުރުވެގެންދެއެވެ.

އެސްކޭޔޫ-ލެވެލް ޓްރާންސްޕޯޓޭޝަން ޓްރެކިންގ

ގްރެނިއުލަރ ޓްރެކިންގ ގެ މުހިންމުކަން މާބޮޑަށް ފާހަގަ ނުކުރެވޭނެއެވެ. ސީކޭޑީ ޕްރޮސެސްތައް ވަކިވަކި ކޮމްޕޮނެންޓް ޝިޕްމަންޓްތަކަށް ރިއަލް ޓައިމް ވިޒިބިލިޓީ ނެތި ފޭލްވެއެވެ. ފުލް އެސެމްބްލްޑް ވެހިކަލްތައް އިމްޕޯޓް ކުރާނަމަ ލަސްވެފައިވާ ކޮންޓެއިނަރެއްގެ މާނައަކީ އާމްދަނީ ލަސްވުމެވެ. ސީކޭޑީ ކިޓްތައް އިމްޕޯޓް ކުރާނަމަ، ވަކި ސަބް ކޮމްޕޮނެންޓެއް ހިފަހައްޓާފައި ހުންނަ ލަސްވެފައިވާ ކޮންޓެއިނަރަކުން މުޅި އެސެމްބްލީ ލައިން ހުއްޓުވައެވެ. އޭގެ މޮޓޯ ކޮންޓްރޯލަރ ނުވަތަ ސްޓިއަރިން ސްޓެމް ނެތި އުޅަނދެއް ނުހެދޭނެއެވެ. ބްރޭކް ކެލިޕަރުތަކަށް ޚާއްޞަ M8x1.25 ޓޯކް ޓު ޔީލްޑް ބޯލްޓްތައް ގެއްލިއްޖެނަމަ ޕްރޮޑަކްޝަން ހުއްޓިގެންދެއެވެ. އޮޓޯމޯޓިވް ގްރޭޑްގެ ފަސްޓަނަރސް އަށް ލޯކަލް ހާޑްވެއާ ސްޓޯރަކަށް ދުވެވޭކަށް ނެތެވެ.

ލޯކަލް އިންވެންޓްރީ މެނޭޖްމަންޓް ސިސްޓަމްތަކާ ސަޕްލައި ކުރާ އީއާރުޕީތައް އިންޓަގްރޭޓް ކުރުމުން ޕްރޮޑަކްޝަން ލައިން ހުއްޓިގެން ނުދެއެވެ. ފެނުގައި ހުރި ކޮމްޕޯނެންޓްތަކާއި، ކަސްޓަމްސްގައި ހުރި ކޮމްޕޯނެންޓްތަކާއި، ސޭފްޓީ ސްޓޮކުގައި އިށީނދެގެން ތިބި ކޮމްޕޯނެންޓްތައް ސީދާ އެނގެން ޖެހެއެވެ. މި ފެންވަރުގެ އިންޓަގްރޭޝަން އަށް ބޭނުންވަނީ ތަޖުރިބާކާރު ސޮފްޓްވެއާ އާއި އެޑްވާންސްޑް ޝިޕިން ނޯޓިސް (އޭއެސްއެން) އާއި ރިސީވިން ޑޮކްގައި ބާކޯޑް ސްކޭން ކުރުމެވެ. ސްޕްރެޑްޝީޓް މެދުވެރިކޮށް މެނުއަލްކޮށް ޓްރެކިން ކުރުމަކީ ކޮންމެހެން ވެސް މުހިންމު ކޮމްޕޯނެންޓްތައް ގެއްލި، ފެކްޓްރީ ޑައުންޓައިމް އަށް އަގުބޮޑު ކަމެކެވެ.

ގެއްލިފައިވާ، ހަލާކުވެފައިވާ، ނުވަތަ ގޯސްވެފައިވާ ކޮމްޕޯނެންޓްތައް ބެލެހެއްޓުން

ޓްރާންސިޓްގައި ހަލާކުވެފައިވާ ބައިތައް ހަލުވިކަމާއެކު ބަދަލުކުރުމަށްޓަކައި ރާއްޖެއިން ބޭރުގެ އޯއީއެމްތަކާއެކު ސާވިސް ލެވެލް އެގްރީމަންޓް (އެސްއެލްއޭ) ގާއިމްކުރުމަކީ މުއާމަލާތް ނުކުރެވޭނެ ކަމެއް ކަމަށް ވެސް ވިދާޅުވި އެވެ. ކަނޑުގެ މުދާ އުފުލުމުގެ ތެރޭގައި ބައިތަކަށް ހަލާކުވެއެވެ. ލޮނު ވައިގެ ސަބަބުން ބެއާ މެޓަލް ސީކޭޑީ ބައިތަކުގައި ފްލެޝް ރަސްޓް އުފެދެނީ ވޮލެޓައިލް ކޮރޯޝަން އިންހިބިޓަރ (ވީސީއައި) ކޮތަޅުތަކުގައި ބަންދުކޮށްފައި ނުވާނަމައެވެ. ގަދަ ކަނޑުތަކުގައި ޕްލާސްޓިކް ފެއަރިން ރެނދުލައެވެ. ތިބާގެ ލައިން ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށްޓަކައި ފެކްޓްރީ އެއާ-ފްރައިޓްސް ބަދަލުކުރާ ބައިތައް ކިހާ އަވަހަކަށްތޯ ތިބާގެ އެސްއެލްއޭ އިން ޑިކްޓޭޓް ކުރަން ޖެހެ އެވެ.

ލުއި ބައިތަކުގެ ބޭނުންވާ ބަފަރ އިންވެންޓްރީ ހިސާބުކުރުމުން މެދުނުކެނޑި ސީކޭޑީ އެސެމްބްލީ އޮޕަރޭޝަންތައް ބެލެހެއްޓޭނެއެވެ. މި ސޭފްޓީ ސްޓޮކް ރިކުއަރމަންޓަކީ ވޯކިންގ ކެޕިޓަލް ގުޅުވައިދޭ އެއްޗެއް ނަމަވެސް ސަޕްލައި ޗޭން ޝޮކްތަކާ ދެކޮޅަށް އިންޝުއަރެންސް ޕޮލިސީއެއްގެ ގޮތުގައި މަސައްކަތްކުރާ އެއްޗެކެވެ. ނާޒުކު ނުވަތަ މުހިންމު ކޮމްޕޯނެންޓްތަކަށް މަދުވެގެން %5-10 ގެ ސޭފްޓީ ސްޓޮކެއް ބޭނުންވެއެވެ. ސްޕެކް އިން ބޭރުގައި ބްރޭކް ކެލިޕަރުގެ ބެޗެއް އައިސްފިނަމަ، ސަޕްލައިއާ އާއި އެކު ކޮލިޓީ މައްސަލަ ހައްލުކުރާއިރު، ތިބާގެ ސޭފްޓީ ސްޓޮކުން ޕްރޮޑަކްޝަން ކުރިއަށް ގެންދެވޭނެ އެވެ. ސޭފްޓީ ސްޓޮކް ނެތި، އެންމެ ގޯސް ބެޗަކުން މުޅި އޮޕަރޭޝަން ޕެރެލައިޒް ވެގެންދެއެވެ.

ޑީލަރ ސަޕޯޓަށް އެސެމްބްލީ މެތޯޑްސްގެ އަސަރު

އަޕްސްޓްރީމް އިމްޕޯޓް ނިންމުންތަކުގެ ސަބަބުން ޑައުންސްޓްރީމް ކަސްޓަމަރުންގެ ހިތްހަމަޖެހުމާއި ރީޓެއިލް ނެޓްވޯކް ވައިއޭބިލިޓީއަށް ވަރަށް ބޮޑަށް އަސަރުކުރެއެވެ. އުޅަނދު އުފައްދާ ގޮތަކީ ދަނޑުގައި ބެލެހެއްޓޭނެ ގޮތް ޑިކްޓޭޓް ކުރާ ކަމެކެވެ. އިސްތިސްނާ ޑީލަރ ސަޕޯޓް މުޅިން ބިނާވެފައިވަނީ ބައިތައް ލިބޭނެ ގޮތާއި ޓެކްނިކަލް ނޮލެޖްގެ މައްޗަށެވެ.

ވޮރެންޓީ ފުލްފިލްމަންޓާއި ސްޕެއާ ޕާޓްސް ލިބޭނެ ގޮތް ހެދުން

ސީކޭޑީ ފެސިލިޓީއެއް ހިންގުމަކީ ގުދުރަތީ ގޮތުން ސްޕެއާ ޕާޓްސްގެ ވަރުގަދަ، ލޯކަލައިޒްޑް އިންވެންޓްރީއެއް އުފެދޭ ކަމެކެވެ. އެތައް ހާސް ލޫސް ކޮމްޕޯނެންޓްތައް އިމްޕޯޓް ކުރާތީ، ތިބާގެ ޒާތުގައި ބޮޑު ޕާޓްސް ގުދަނެއް ބިނާކުރެ އެވެ. މިއީ ވޮރެންޓީ މަރާމާތު ކުރުމުގެ ލީޑް ޓައިމްސް ވަރަށް ބޮޑަށް ކުޑަކޮށްދޭ ކަމެކެވެ. ޑީލަރަކަށް ބަދަލު ސްޓޭޓަރެއް، ވަކި ސަސްޕެންޝަން ލިންކޭޖެއް، ނުވަތަ ޑީސީ-ޑީސީ ކޮންވަރޓަރެއް ބޭނުންވާ ވަގުތުތަކުގައި އެ ބައި މިހާރުވެސް ރާއްޖޭގައި ހުރެއެވެ. އެއީ ތިބާގެ އެސެމްބްލީ ޕްލާންޓްގެ ޝެލްފެއްގައި އިށީނދެގެން ހުންނަ އެއްޗެކެވެ. ތިބާ އެއްރޭ ޑީލަރަށް ޝިޕްކޮށް، ކަސްޓަމަރު ވަގުތުން މަގުމައްޗަށް ނެރެއެވެ.

އެސްކޭޑީގެ ގޮންޖެހުމަކީ އާ ކިޓްތައް ކެނިބަލައިޒް ކުރުމުގެ މަޅިން ސަލާމަތްވުމެވެ. އެސްކޭޑީގައި ޕްރީ އެސެމްބްލްޑް މޮޑިއުލްތައް އިމްޕޯޓް ކުރާތީ، ވަކިވަކި ލުއި ބައިތަކުގެ ފުން އިންވެންޓްރީއެއް ލިބެނީ މަދުންނެވެ. ވޮރެންޓީ ކްލޭމްއެއް ކުރިމަތިވުމުން ވަސްވާހަކީ ކަސްޓަމަރުގެ އުޅަނދު ރަނގަޅު ކުރުމަށްޓަކައި މުޅިން އައު އެސްކޭޑީ ކިޓެއްގެ ބައެއް ނަގައިލުމެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން އާ ކިޓްގެ އިންވެންޓްރީ އިންޓެގްރިޓީ ހަލާކުވެ، ކެސްކޭޑިން ލޮޖިސްޓިކަލް ނައިޓްމޭރެއް އުފެދެ އެވެ. ސީކޭޑީ އިން މި މަޅި މުޅިން ނައްތާލަނީ ވަކިވަކި ކޮމްޕޯނެންޓްތަކުގެ ކޮންސްޓަންޓް ފްލޯއެއް ކަށަވަރުކޮށްގެންނެވެ.

ޓެކްނިކަލް ޓްރޭނިންގ އަދި ނެޓްވޯކް އެނެބަލްމަންޓް

ޑީލަރޝިޕް ޓެކްނީޝަނުންނަށް ތަމްރީނު ދޭ ތަނެއްގެ ގޮތުގައި ލޯކަލް އެސެމްބްލީ ޕްލާންޓް ލީވަރ ކުރުމުން ވަރަށް ގާބިލް ސާވިސް ނެޓްވޯކެއް އުފެދެއެވެ. ޑީލަރޝިޕް މެކޭނިކްސް ޕްލާންޓަށް ޒިޔާރަތްކޮށް ބިމުން ފެށިގެން ދުއްވާ އުޅަނދުތައް ބަލައެވެ. އެމީހުންނަށް ފެންނަނީ ވަޔަރިންގ ހާރނެސް ފްރޭމް ތެރެއިން ރޫޓް ކުރާ ގޮތެވެ. އެމީހުންނަށް ދަސްވެފައިވަނީ ބެޓެރީ މެނޭޖްމަންޓް ސިސްޓަމް މޮޓޯ ކޮންޓްރޯލަރާއި މުއާމަލާތްކުރާ ގޮތެވެ. މި އަތުން ކުރާ އެކްސްޕޯޝަރަކީ އެޑްވާންސް ޑައިގްނޯސްޓިކްސް އަށް އަގުހުރި އެއްޗެކެވެ. އެމީހުން އެނބުރި ޑީލަރޝިޕްތަކަށް އަންނަނީ މާސްޓަރ ޓެކްނީޝަނުންގެ ގޮތުގައެވެ.

ފެކްޓްރީ ފެންވަރުގެ އެސެމްބްލީގެ ޢިލްމު ފުރިހަމަ ޑީލަރ ސަޕޯޓް ޑޮކިއުމަންޓޭޝަނަކަށް ތަރުޖަމާކުރުމުން މުޅި ނެޓްވޯކް މަތިވެރިވެއެވެ. ތިޔަބޭފުޅުންގެ ލޯކަލް އެސެމްބްލީ އިންޖިނިއަރުންނަށް ރާއްޖޭގެ އެހެން މީހުންނަށްވުރެ ރަނގަޅަށް އުޅަނދު ވިސްނޭ. އެމީހުން ތަފްސީލީ ޑައިގްނޯސްޓިކް ޓްރަބަލްޝޫޓިން ގައިޑްތައް ލިޔެ، ޞައްޙަ ވަޔަރިންގ ޑައިގްރާމްތައް އުފައްދައި، އާންމު މަރާމާތުތަކަށް ވީޑިއޯ ޓިއުޓޯރިއަލް ތައްޔާރުކުރެއެވެ. މި ލޯކަލައިޒްޑް ނޮލެޖް ޓްރާންސްފާގެ ސަބަބުން ޑީލަރުންނަށް ކޮމްޕްލެކްސް މަރާމާތުތައް އިތުބާރާއެކު ބެލެހެއްޓުމުގެ ބާރު ލިބި، ތިބާގެ މަރުކަޒީ ޓެކްނިކަލް ސަޕޯޓް ޓީމަށް ކުރާ ބުރަ ކުޑަވެގެންދެއެވެ.

ނިންމުން

1. ފުރިހަމައަށް އެސެމްބްލްކޮށްފައިވާ އުޅަނދުތަކާއި ލުއި އިންޑަސްޓްރިއަލް ކޮމްޕޯނެންޓްތަކުގެ މެދުގައި ހުންނަ ސީދާ ޑިއުޓީ ރޭޓްގެ ތަފާތުތައް ދެނެގަތުމަށް ލޯކަލް ކަސްޓަމްސް ޓެރިފް ޝެޑިއުލް އޮޑިޓްކުރުން.

2. މުދާ އުފުލުމުގެ ސީދާ ރައްކާތެރިކަން ހޯދުމަށްޓަކައި ރާއްޖެއިން ބޭރުގެ އުފެއްދުންތެރިޔާގެ ފަރާތުން ފުރިހަމަ ބިލް އޮފް މެޓީރިއަލްސް އާއި ފްލެޓް ޕެކް ކޮންޓެއިނަރ ޔުޓިލިޒޭޝަން ޕްލޭނެއް ހޯދުމަށް އެދިލައްވާށެވެ.

3. ލޯކަލް އެސެމްބްލީ ފެސިލިޓީއަކަށް ބޭނުންވާ ސީދާ ސްކުއެއާ ފޫޓޭޖާއި، ފްލޯ ލޯޑް ކެޕޭސިޓީއާއި، ކަރަންޓު ބޭނުންވާ މިންވަރު ހިސާބުކުރާނީ، ތިމާ ޕްރޮޖެކްޓްކުރާ އަހަރީ ވޮލިއުމްއަށް ބަލައިގެންނެވެ.

4. ޑޮމެސްޓިކް ވެލިއު އެޑް ޓެކްސް ތްރެޝްހޯލްޑްތައް ފުރިހަމަ ކުރުމަށްޓަކައި ޓައިރު އާއި ލީޑް އެސިޑް ބެޓެރީ ފަދަ ބަރުދަން ބޮޑު، ކޮމްޕްލެކްސިޓީ ދަށް ތަކެތި ލޯކަލް ސޯސިން ސްޓްރެޓެޖީއެއް ގާއިމްކުރުން.

އެފްއޭކިއު

ސުވާލު: އިލެކްޓްރިކް ވެހިކަލްތަކަށް އެސްކޭޑީ އާއި ސީކޭޑީގެ ޕްރައިމަރީ ތަފާތަކީ ކޮބައިތޯ؟

ޖ: މައިގަނޑު ތަފާތަކީ ޑިސަސްޓެމްބްލީގެ ފެންވަރުގައެވެ. އެސްކޭޑީގައި ހިމެނެނީ ޕްރީ އެސެމްބްލްޑް ކޮށްފައިވާ ބޮޑެތި މޮޑިއުލްތައް އިމްޕޯޓް ކުރުމާއި، މޮޓޯ މިހާރު ވެސް ޖަހާފައި ހުންނަ ކުލަ ޖަހާފައިވާ ފްރޭމެއް ފަދަ ތަކެތި އިމްޕޯޓް ކުރުމެވެ. ސީކޭޑީގައި ހިމެނެނީ މުޅިން ލުއި ކޮމްޕޯނެންޓްތައް އެތެރެކުރުމެވެ. މިކަމަށް ބޭނުންވަނީ ވެލްޑިންގ، ޕެއިންޓިންގ، އަދި ފުޅާދާއިރާއެއްގައި އެންޑް އޮފް ލައިން ޓެސްޓްކުރުން ހިމެނޭ ގޮތަށް ފުރިހަމަ ފެކްޓްރީ އެސެމްބްލީއެކެވެ.

ސުވާލު: ސީބީޔޫ، އެސްކޭޑީ، އަދި ސީކޭޑީގެ މެދުގައި އިމްޕޯޓް ޓެރިފް ތަފާތުވަނީ ކިހިނެއްތޯ؟

ޖ: ސީބީޔޫގެ އުޅަނދުތަކުން އާންމުކޮށް އެންމެ މަތީ ލަގްޒަރީ ނުވަތަ އިމްޕޯޓް ޓެކްސް ދައްކަނީ ދިވެހި އުފެއްދުންތެރިކަން ހިމާޔަތް ކުރުމަށެވެ. އެސްކޭޑީން މެދުމިނުގެ ޓެރިފް ކުޑަކުރުމުގެ ފުރުސަތު ދެނީ ބައެއް ލޯކަލް ލޭބަރުން ބޭނުންވާތީ އެވެ. އާންމުކޮށް ސީކޭޑީ އަށް ޝަރުތު ހަމަވަނީ އެންމެ ދަށް ރޯ މެޓީރިއަލް ނުވަތަ އިންޑަސްޓްރިއަލް ކޮމްޕޮނެންޓް ޓެކްސް ރޭޓް ކަމަށާއި، ގިނަ ފަހަރަށް އުޅަނދަށް ލޯކަލް މެނުފެކްޗަރިން ސަބްސިޑީ ލިބޭނެ ކަމަށް ވެސް ވިދާޅުވި އެވެ.

ސުވާލު: ކާރު އުފެއްދުމުގެ ތަރައްގީގެ މަރުހަލާއަކީ ކޮބައިތޯ؟

ޖ: މިއީ އިމްޕޯޓަރެއްގެ ފޭސްޑް މެޗުރިޓީ މޮޑެލް އަށެވެ. އާންމުކޮށް ވިޔަފާރިތައް ފަށަނީ މާކެޓް ޓެސްޓް ކުރުމަށް ސީބީޔޫ ނުވަތަ ބީޔޫއެކްސް ވެހިކަލްތައް އެތެރެކޮށްގެންނެވެ. ވޮލިއުމް ބޮޑުވަމުންދާ ވަރަކަށް އެމީހުން އެސްކޭޑީ އެސެމްބްލީއަށް ބަދަލުވަނީ ޓެރިފް ކުޑަކުރުމަށެވެ. އެންމެ ފަހުން އެމީހުންގެ ޓެކްނިކަލް ކެޕޭސިޓީތަކާއި މާކެޓް ޝެއާ އިން އިންފްރާސްޓްރަކްޗާގެ ބޮޑު އިންވެސްޓްމަންޓް ޖަސްޓިފައި ކުރާތީ ފުލް ސީކޭޑީ ލޮކަލައިޒޭޝަނަށް އެމީހުން ތަރައްގީ ވެއެވެ.

ސުވާލު: އިލެކްޓްރިކް މޮޓޯސައިކަލްތައް އެސެމްބްލް ކުރުމުން ލޯކަލް ގޮތުން ހޮމޮލޮގޭޝަނަށް އަސަރު ކުރަނީ ހެއްޔެވެ؟

ޖ: އާދެ. ލޯކަލް އެސެމްބްލީން ގައުމީ ސަލާމަތާއި މަގުމަތީގެ މިންގަނޑުތައް ފުރިހަމަ ކުރުމުގެ ޒިންމާ ސީދާ އިމްޕޯޓް ކުރާ ފަރާތަށް ބަދަލުކުރެ އެވެ. މިހާރު ތިޔަ ވިއްކަނީ ހަމައެކަނި ފާސްކޮށްފައިވާ ބޭރުގެ އުފެއްދުމެއް ނޫނެވެ؛ ތިޔަ އުފައްދަނީ ލޯކަލް އެއްޗެއް. މިކަމަށް ބޭނުންވަނީ ލޯކަލް ފެސިލިޓީ އޮޑިޓްތަކާއި، ޕްރޮޑަކްޓް ޓެސްޓްކުރުމުގެ ހަރުކަށިކަމާއި، ކޮމްޕްލައިންސް ޑޮކިއުމަންޓޭޝަން ހަރުކަށި ބެލެހެއްޓުމެވެ.

ސުވާލު: ސީކޭޑީ އިމްޕޯޓް ސްޓްރެޓެޖީއެއްގެ ފޮރުވިފައިވާ ހަރަދުތަކަކީ ކޮބައިތޯ؟

ޖ: ފާހަގަކުރެވޭ ފެކްޓްރީ ޖާގައަށްވުރެ މާ ބޮޑަށް ފޮރުވިފައިވާ ހަރަދުތަކުގެ ތެރޭގައި ކޮންމެ އުޅަނދެއްގެ ވައްތަރަކަށް ޚާއްޞަ ޓޫލިންގ، ޓެކްނީޝަނުންނަށް ހައި ވޯލްޓޭޖް ސޭފްޓީ އިކުއިޕްމަންޓް، އަދި ކޮމްޕްލެކްސް އެސްކޭޔޫ ލެވެލް އިންވެންޓްރީ މެނޭޖްމަންޓް ސޮފްޓްވެއަރ ހިމެނެއެވެ. ޓްރާންސިޓްގައި ހަލާކުވެފައިވާ ކޮމްޕޯނެންޓްތައް ބަދަލުކުރުމަށް ލުއި ބައިތަކުގެ ބަފަރ ސްޓޮކެއް ބެލެހެއްޓުމަކީ ބޮޑު ވޯކިންގ ކެޕިޓަލެއް ގުޅިފައިވާ ކަމެކެވެ.

ސުވާލު: ވަގުތު ފާއިތުވަމުންދާ ވަރަކަށް އިމްޕޯޓަރަކަށް އެސްކޭޑީ އިން ސީކޭޑީއަށް ބަދަލުވެވޭނެ ހެއްޔެވެ؟

ޖ: އާދެ، މިއީ ސްޓޭންޑަރޑް އިންޑަސްޓްރީ ޓްރެޖެކްޓަރީ. އިމްޕޯޓަރުން އެސްކޭޑީ ބޭނުންކުރަނީ މާކެޓް ހިއްސާ ބިނާކުރުމަށާއި، ޑީލަރ ނެޓްވޯކެއް ގާއިމްކުރުމަށާއި، ކޭޝްފްލޯ އުފެއްދުމަށެވެ. ކެޕިޓަލް ހަރަދު ޖަސްޓިފައި ކުރާ ކްރިޓިކަލް މާސްއަކަށް ސޭލްސް ވޮލިއުމް އައުމުން، އެމީހުންގެ ފެސިލިޓީތައް އަޕްގްރޭޑްކޮށް، ސީކޭޑީއަށް ބަދަލުވެ، މާޖިންސް އެންމެ ބޮޑުކޮށް، ސަރުކާރުގެ އުފެއްދުންތެރިކަމުގެ އިނާޔަތްތައް ހޯދައިދެއެވެ.

ސުވާލު: ސީކޭޑީ އެސެމްބްލީ އިން ޑީލަރ ސަޕޯޓް ރަނގަޅު ކުރަނީ ކިހިނެއް ހެއްޔެވެ؟

ޖ: ލޫސް ކޮމްޕޯނެންޓްތައް އިމްޕޯޓްކުރުމަކީ އޭގެ ޒާތުގައި ލޯކަލް ސްޕެއާ ޕާޓްސްގެ ފުރިހަމަ އިންވެންޓްރީއެއް ބިނާކޮށްދޭ ކަމެކެވެ. ރާއްޖެއިން ބޭރުން އަންނަ ބައެއް ހޯދުމަށް ހަފްތާތަކެއް ވަންދެން މަޑުކުރުމުގެ ބަދަލުގައި ޑީލަރުންނަށް އެއްރޭގެ ތެރޭގައި ލޯކަލް އެސެމްބްލީ ޕްލާންޓުން ބަދަލު އެއްޗެހި ލިބެ އެވެ. ލޯކަލް އެސެމްބްލީ ޓީމުން ޕްރޮޑަކްޓަށް ފުން ޓެކްނިކަލް އަހުލުވެރިކަމެއް ތަރައްގީކޮށް، ރީޓެއިލް ނެޓްވޯކަށް މޮޅު ޑައިގްނޯސްޓިކް ސަޕޯޓް ފޯރުކޮށްދިނުމަށް މަގުފަހިކޮށްދެ އެވެ.